ORDINA BLOGT

Sharia banking

  • Ronald Boelen
  • 9 juni 2017

In de Koran staat : "God staat handel toe maar verbied riba (rente)” (2:275). Hierdoor zijn alleen de vaste, of vooraf bepaalde, verdiensten op spaargeld of transacties verboden, maar niet de onzekere verdiensten, zoals het maken van winst.

Doordat islamitisch bankieren een vorm van bankieren is, waarbij speculeren en het handelen in risico’s (gokken) niet aan de orde is, krijgt deze vorm van bankieren, mede door de financiële crisis, de laatste jaren meer aandacht. Het systeem bestaat in principe al sinds de zevende eeuw, maar met name in de jaren zeventig van de vorige eeuw is er door de olie weer een grote opleving van ontstaan en maakt het al jaren een structurele groei door.

In het algemeen denkt men dat Islamitisch bankieren eenvoudigweg een rentevrije financiële structuur is. Maar feitelijk is het een vorm van ethisch bankieren, een compleet systeem van financiële en sociale gerechtigheid. Het omhelst eigendomsrechten, een economisch stimuleringssysteem, de toewijzing van middelen, economische vrijheid en besluitvorming en de juiste rol van de overheid. Een islamitische bank is een bank die bankiert volgens de islamitische wetgeving Sharia. 

Niet alleen in de Islam keurt men rente af. Aristoteles en oude Joodse en christelijke geestelijken spreken afkeurend over geld met geld verdienen. In onze huidige samenleven is het bijna onvoorstelbaar om zonder rente te lenen, terwijl een ieder de gevolgen kent van woekerrentes en onverantwoordelijke leningen.

Winst- en verliesdeling
Terwijl er in de islamitische wereld verschillende praktische oplossingen in gebruik zijn om zonder rente te werken, promoot het islamitische financiële systeem het concept van partnerschap: Participatie in transacties met onderliggende ‘echte’ assets, hierbij is de risicodragende waarde de basis voor de winst- en verliesdeling. Dit betekent zeker niet dat dit speculatieve investeringen zijn. Deze worden vermeden door zorgvuldig investeringsbeleid, diversificatie van risico en bedachtzaam management door islamitische financiële instituten.

Winst- en verliesdeling (PLS= Profit & Loss Sharing) in een onderneming als basis van financiële transacties is in feite een progressief concept, het onderscheidt de goede resultaten van de middelmatige en slechte. Dit bevordert een beter gebruik van middelen (of gebruik van betere middelen).

Duurzaam bankieren
Niks nieuws dus die duurzaamheid. Om de mate van duurzaamheid te bepalen, gebruikt men vaak deze acht criteria: klimaatverandering, natuur, mensenrechten, arbeidsrechten, wapens, belasting en corruptie, bonussen en transparantie.
Duurzaam bankieren lijkt zich op dit moment nog vooral op milieuaspecten te richten al deden we als Nederland een dappere poging met betrekking tot het beperken van de bonussen. Ik hoop dat we in het geval van ethisch bankieren toch wel een keer de resultaten uit het verleden opnieuw bekijken.

Over de auteur:

Ronald Boelen

Ronald Boelen is projectmanager bij Ordina Finance Projectmanagement. Hij heeft ruime ervaring met Projecten en Teamleiding bij banken.. Ordina Finance Projectmanagement is een team projectmanagers die allen meerdere jaren ervaring hebben bij het uitvoeren van projecten bij banken en verzekeraars in Nederland. Zij zijn hierdoor in staat om de wensen van de business beter te begrijpen en te vertalen naar de implementatie in IT-systemen.